Een vrouw raakt in een wachthokje van de waterbus in de stad waar ze tijdelijk verblijft in gesprek met een man. Na een fietstocht waarin haar blik vooral op de aanwezige dieren valt, besluit ze bij hem aan te bellen. (Stadsvossen – Urban Foxes, 2012, 17 min.)

 

tekst

In Stadsvossen wilde ik graag iets laten zien van het gevoel van verbondenheid dat je kunt ervaren door naar de dingen te kijken alsof ze nieuw zijn.
Dat doe ik aan de hand van een vertelling, waarin een vrouw een man ontmoet en na een fietstocht door de stad besluit bij hem aan te bellen. Onderweg passeert zij verschillende dieren die in de stad leven.

Het idee voor Stadsvossen ontstond nadat ik een berichtje las over een vos die gesignaleerd was in Rotterdam. Vossen in de stad, vreemde eenden in de bijt, buitenstaanders, eenzaamheid. Eenzaamheid zou je kunnen omschrijven als een gevoel van afgesneden zijn van de wereld om je heen. Dat gevoel lijkt vaak te worden veroorzaakt door gedachten, of een teveel aan gedachten. Die gedachten staan de directe ervaring in de weg. Zodra je de directe ervaring daarentegen toelaat, smelt het gevoel van eenzaamheid.

Ik beoog in Stadsvossen iets van dit mentale proces te laten zien. Of deze intentie zichtbaar wordt, is uiteraard aan de kijker.

Bronnen

Ik las ooit de titel ‘Reis door een appartement’, een verhaal van de Franse schrijver Emmanuel Bove (1898-1945).

“De personages van Emmanuel Bove leiden een onopvallend bestaan. Ze excuseren zich door het leven, doen hun best in de smaak te vallen en tobben voort van de ene vergissing naar de andere. Alleen met de grootste moeite weten ze zich staande te houden in een wereld waarvan ze de spelregels niet begrijpen.” aldus de website van uitgeverij Bas Lubberhuizen

bove1 bove2 bove3

‘In Reis door een appartement imponeert Bove door zijn simpele, maar o zo secure observaties. […] Zijn personages zijn voyeurs van het alledaagse, huiselijke leven en merken details en handelingen op die voor de lezer door gewenning al lang niet meer bijzonder lijken te zijn. Líjken te zijn, want Bove laat ons met nieuwe ogen, zonder de ballast van het geaccepteerde, naar het leven kijken, dat zonder noemenswaardige gebeurtenissen vaak al indrukwekkend genoeg is.’ Judith Janssen in de Volkskrant
‘Reis door een appartement toont aan hoe tijdloos en uniek Boves stemgeluid was.’ De Morgen

Hoewel ik pas een tijd later het verhaal las, sprak de titel direct tot mijn verbeelding.
Gewoontevorming leidt er vaak toe dat je de dagelijkse dingen niet meer ziet zoals ze zijn, maar ze veelal slechts opmerkt in de functie die ze binnen je gewoontes hebben. Stel: je hebt een piano, maar speelt er jaren niet op, terwijl op het bovendeksel een aantal planten staan: dan zie je de piano op den duur als een wat logge plantentafel. Tot het moment dat de poes over de toetsen loopt en je je ineens weer realiseert dat je er ook muziek mee kunt maken.

Boves reis door een appartement indachtig stelde ik me voor dat je een fietstocht door een stad die je goed kent wellicht anders kunt ervaren door je voor te nemen te kijken als een reiziger.
Dat bleek best moeilijk om vol te houden. Vaak werd mijn aandacht afgeleid, vooral door gedachten, maar af en toe kon ik de straten als nieuw zien en ervaren.

Juist dat wat zich buiten de schijnwerpers bevindt, dat wat ogenschijnlijk geen ‘succes’ lijkt te hebben wordt dan zichtbaar. En wat is succes eigenlijk?
Het nastreven van waarden, zoals het hebben van mededogen met andere levende wezens of het bijdragen aan grootheden als schoonheid, kennis of waarheid? Of juist ergens bijhoren, erkend worden, je voortplanten?

Het leuke aan dieren is dat ze geen deel uitmaken van het mensdom, en dus ook nooit succes kunnen hebben in die zin. Elke diersoort heeft zijn eigen orde.
Het leuke aan het filmen van dieren is de vorm van contact die ontstaat. Het filmen van dieren lijkt in zeker opzicht op de reis van Bove en heeft een bijna meditatieve kwaliteit.

Het is ook die kwaliteit die tot het maken van authentieke keuzes leidt. Niet het nadenken over de dingen, maar het je ermee verbinden lijkt antwoorden in zich te dragen.

credits

woman – Hoi Kee Wong
man – Peyman Sadighi

direction, editing – Conny Beneden
cinematography – Peterjan van der Burgh
scenario – Kitty Pouwels, Conny Beneden
sound recording – Kees van der Knaap
production manager – Barbara Baan
construction grip – Peter van Vugt
colorist – Laurent Fluttert
aerial photography – Frank de Bruijn
additional photography – John Treffer, Conny Beneden

composition and various instruments – Hans Muller
setar – Behzad Sanati
electric guitar – Pieter Kooijman
alt sax – David van Aalderen
keyboard – Andries Marez Oyens
recordings and mixing – Julien Debeij, Rick Haring
effects – Chris Heijens

Financial support:
CR_AC#Logo_1_2kl-fc

screenings

Screenings:

Off Screen, oktober 2012, De Unie, Rotterdam
Green Film Festival in Seoul 2012, South Korea

english

A coincidental encounter in a waterbus-shelter is the starting point of a bicycle journey through the city.  The varying rhythms of people and animals, the changing light and the unknown affect each other and together they make a symphony of a day. Urban Foxes is a short film about being present.

Intention
In Urban Foxes I wanted to express the feeling of connectedness you can experience by looking at things as if they were new to you.
I do so on the basis of a tale in which a woman meets a man, and after a journey through the city she decides to go and visit him. On her bicycle journey she passes several animals.
The idea for Urban Foxes originated from an announcement that there had been seen a fox in the city of Rotterdam. Over there foxes are very rare. Outsiders, loneliness.

Loneliness you could describe as feeling being cut off of the rest of the world. This feeling seems to be the result of thoughts, or too many thoughts. These thoughts stand in the way of experiencing more directly. Whenever you allow a more direct way of experiencing, the feeling of loneliness will melt.
I intend to express a glimpse of this mental process (from thoughts to direct experience and vice versa) in Urban Foxes. With animals because they don’t think like we do and show us how to live in a more direct way. And with a circular tale in which the direct experience of the film in the end is being interrupted by a thought about it.

Resources
I once read the title “Journey through an apartment”, a tale by the French writer Emmanuel Bove (1899-1945). Parts from reviews:

“The characters of Emmanuel Bove live inconspicuous lifes. They make excuses just for being there, try to please everybody and worry on from one mistake to the next. Only with great effort they manage to survive.” from the website of uitgeverij Bas Lubberhuizen

bove1 bove2 bove3

In “Journey through an apartment” Bove impresses by his simple but very precise observations (…) His characters are Peeping Toms of everyday life. They notice details and proceedings which for the reader by habituation seem to be no longer special. Seem to be, because Bove shows us how to watch life with new eyes, without the ballast of the accepted. That way it impresses without significant events. Judith Janssen in de Volkskrant
“Journey through an apartment” demonstrates how timeless and unique Boves voice was
. De Morgen

Although I read the story some time later, the title immediately appealed to my imagination. Habituation often leads to not seeing everyday life as it is, but in the function habits have. Suggest: you own a piano but don’t play on it any more, while on the top of it you have put some houseplants: then you will recognize your piano after a while as a somehow unwieldy plant table. Just until the moment the cat walks across the keys and you remember it being a musical instrument.

Boves “journey through an apartment” in mind I imagined that the experience of a bicycle journey through a city you know well, could change by intending to watch as a traveller instead of an inhabitant. That exercise was inspiring but rather difficult, because very often I was distracted by thoughts, but now and then I could see the streets as if they were new to me.
Especially what’s beside the floodlight, what’s apparently not successful, will become visible. And by the way: what is success after all?

It seems that on one side there are values in life to pursue, like being compassionate to other living beings, or like contributing to values as beauty, knowledge or truth. But on the other side there is pressure to belong to something, to get recognition, to have success, to procreate. And it seems that these two sides can opposite each other.

The nice thing about animals is that they aren’t part of mankind, and therefore they never can be successful in that way. Each species has its own order.
The nice thing about filming animals is the kind of contact that arises. Filming animals is in some way like the journey of Bove, and has an almost meditative, connecting quality.
Its that quality that leads to authentic choices. Not thinking about things, but connecting to them seems to have answers.